9 – Jacques Levi Lassen

Luister naar de audio versie van deze pagina

Bergen, 25 februari 1884 – Den Haag, 5 maart 1962

Jacques Levi Lassen wordt in de Duitse plaats Bergen geboren als Jacob Levi, de benjamin in het gezin van Mozes Levi en Fanny Hahn. Na het behalen van het einddiploma van de Realschule der Israëlitische Gemeinde in Frankfurt-am-Main in 1899, treedt de 15-jarige Jacob in dienst van de textielgroothandel Siegmund Strauss Jr. die hem in 1904 naar Nederland stuurt om de leiding van een nieuwe vestiging in Den Haag op zich te nemen.

In 1911 richt Jacob Levi zijn eerste eigen onderneming op in de Haagse Zoutmanstraat. Deze komt tot bloei door de import en verkoop van onder meer ruwe shantungstoffen uit China. Zo evolueert de in damesmode artikelen gespecialiseerde onderneming, NV Textiel Import- en Export Maatschappij die Levi in 1919 opricht, tot het latere J.L. Lassen.

In 1920 verkrijgt hij het Nederlanderschap en in 1923, bij Koninklijk Besluit, de goedkeuring tot het voeren van de naam Lassen. Dit in navolging van zijn broer Albert, die in Engeland de naam Lawson had aangenomen. Jacob Levi heet voortaan Jacques Levi Lassen.
Zijn moeder en zijn ongehuwde zuster Pauline komen bij hem wonen in de villa die hij in 1926 koopt aan de Stadhouderslaan te Den Haag.

De zaken gaan goed. In 1933 koopt Siegmund Strauss NV in Den Haag een stuk grond aan op de hoek van de Grote Marktstraat en het Spui om er een winkel- en kantoorgebouw te ontwikkelen. Vanwege de bomvrije kelder die hij daar in 1939 onder laat bouwen, wordt hij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau.

Eind april 1940 verlaat Levi Lassen op sterke aandrang van zijn medewerkers Den Haag, vanwege het steeds dreigender oorlogsgevaar en brengt de oorlogstijd door in New York.

Dankzij de grote inzet van de bedrijfsleiders, die de liquidatie van de vennootschappen door de Duitsers wisten te voorkomen, kan hij bij zijn terugkeer in 1946 de leiding van zijn concern weer op zich nemen, hoewel een aantal bezittingen verloren zijn gegaan. Weer kiest hij ervoor in Den Haag te wonen, hij verblijft tot zijn overlijden in het Kurhaus Hotel.

Met onnoemelijk verdriet treft hij de oude Joodse winkelbuurt vrijwel ontvolkt aan na de oorlog. Gepassioneerd wijdt hij de laatste 16 jaar van zijn leven aan het herontwikkelen van het gebied: Spui – Gedempte Gracht – Voldersgracht – Bezemstraat.
Op 24 juni 1957 richt hij de Stichting Levi Lassen op waaraan hij bij testament zijn gehele vermogen nalaat. De Stichting biedt ook nu nog steun aan instellingen die het algemeen maatschappelijk belang dienen, in het bijzonder voor de Joodse gemeenschap in Nederland en Israël.

Levi Lassen overlijdt op 78 jarige leeftijd in zijn geliefde Den Haag na een hartaanval en enkele weken ziekbed, op 5 maart 1962. Vijf jaar later gaat een bijzondere wens van hem in vervulling wanneer de burgemeester van Den Haag een monument onthult in de vorm van een Davidsster. Het werk van beeldhouwer Dick Stins maakt sinds 2018 deel uit van het Joods monument op het Rabbijn Maarssenplein.
Zo wordt deze belangrijke schakel tussen heden en verleden nog steeds vastgehouden.

Levi Lassen ligt begraven naast zijn zuster Pauline. Bovenaan de steen staat in het Hebreeuws een citaat uit 1:23, Samuel 2: “De geliefden en beminden, bij hun leven en in hun dood onafscheidelijk”.

Bronnen: